Visit the political website Lode Vereeck Prof.dr. Lode Vereeck

Een Grexit moet vermeden worden

Friday 17 July 2015  Lode Vereeck

U Kan het opiniestuk hier of hieronder lezen.

 

Een grexit moet worden vermeden indien mogelijk. Griekenland heeft wel degelijk veel te verliezen bij een labiele eurozone. Schuldverlichting en het invoeren van een systeem met twee munten zijn daarom te verkiezen.

 

Door Lode Vereeck, hoogleraar economie aan de Universiteit Hasselt en senator (Open VLD)

 

Andreas Tirez vraagt zich in zijn column af waarom de Grieken niet zelf kiezen voor een exit uit de eurozone (De Tijd, 16 juli). Hij verwijst daarbij uitgebreid naar mijn blog waarin ik de nadelen van een grexit op langere termijn beschrijf.

 

Maar laat er opnieuw geen misverstand over bestaan. De Argentijnse crisis, die ik van nabij heb meegemaakt, leert ons dat een bankroet wel degelijk het begin van een economische heropleving kan inluiden. Dit dankzij een gedeeltelijke niet-terugbetaling van de schuld en de devaluatie van de eigen munt (met behoud van een parallelle harde munt). Maar eerst volgen er wel enkele jaren van sociaal-economische ellende (werkloosheid, armoede, inflatie), die vermeden moeten worden als dat kan. Mijn voorkeursoplossing is daarom niet een grexit en een bankroet, maar een betekenisvolle schuldverlichting en de invoering van een bi-monetair systeem.

 

Eigenlijk is de Griekse situatie één langgerekte faillissementsprocedure, met alle nefaste sociale en economische gevolgen vandien. Ook de banksector staat al een hele tijd op instorten. De vraag mag dan ook gesteld worden of een grexit en een bankroet het land überhaupt nog in een dieper dal kunnen duwen.

 

In de eerste plaats zou een bankroet Griekenland volledig afsluiten van de internationale financiële markten. Tirez merkt terecht op dat dat niet onmiddellijk een probleem vormt, omdat het land een primair begrotingssurplus heeft. De vraag is hoe politiek en financieel duurzaam dat overschot is. Bovendien zal een bankroet het land in jarenlange onderhandelingen met achterdochtige schuldeisers storten.

 

En dan is er nog het besmettingsgevaar voor een default van andere landen met hoge schulden binnen de eurozone. Niet direct een probleem voor de Grieken, zegt Tirez, maar wanneer meerdere Europese landen over kop gaan, dreigt een economische crisis van ongeziene omvang voor Europa, inclusief Griekenland.

 

Ten tweede leidt een grexit tot een gedevalueerde drachme en dus tot duurdere importgoederen en verarming. Maar, stelt Tirez, doordat importgoederen duurder worden zal de binnenlandse productie relatief goedkoper worden. Dat doet de vraag naar deze producten toenemen en het is positief voor de binnenlandse werkgelegenheid en de Griekse bedrijven. Het standaardargument voor elke devaluatie. Bovendien merkt hij op dat de Griekse export bijna even groot is als de import.

 

Maar opnieuw is de vraag hoe duurzaam dit prijsvoordeel is, gezien de inflatie die zal volgen op een losser monetair beleid, een continue muntdevaluatie en duurdere geïmporteerde inputgoederen. Ja, Argentinië is uit de crisis geraakt dankzij een devaluatie van de peso, maar nog meer door een sterke (Chinese) exportvraag en investeringen. De Griekse export is grotendeels beperkt tot landbouw en toerisme en daardoor erg kwetsbaar. Een ambitieus businessplan voor een innovatieve Griekse economie is daarom van levensbelang. Bovendien vereist een primair surplus een overschot op de handelsbalans, wat dus niet het geval is. Zolang er geen handelsbalansoverschot is, vreet het primair surplus de binnenlandse private investeringen aan, mede door de kaduke bankensector.

 

Tenslotte zou een grexit de geloofwaardigheid van de eurozone ondergraven, omdat de eurolanden duidelijk niet in staat zijn om een klein maar venijnig probleem op te lossen. Het zou ook tot speculatie leiden tegen Portugal, Spanje en Italië. Tirez beschouwt dit als goede argumenten tegen een grexit, maar irrelevant vanuit het Griekse standpunt. Hij gaat er dus vanuit dat Griekenland niets (meer) te verliezen heeft bij een instabiele eurozone. Dat lijkt mij meer dan een brug te ver.

 

Een grexit moet dus vermeden worden, als het kan. Zoniet, moet meer dan ooit worden ingezet op de creatie van een dynamische exportgedreven Griekse economie die volop profiteert van een zwakkere eigen munt (nea drachma), waarbij een handelsoverschot en de niet-terugbetaling van de schuld zorgen voor gezonde publieke financiën en waarbij een parallelle harde munt (euro) de inflatie nog enigszins in bedwang houdt. Want er is wel degelijk leven na het bankroet.

De Tijd.be

← Back to overview